Sırbistan Seçimlerinde Zafer Öğrenci Hareketinin

 Haber: Özgen Sarıkaya Net Medya Grup Haber Merkezi

SIRBİSTAN’DA TARİHİ SEÇİM… CUMHURBAŞKANI VUCİC YENİLGİYİ KABUL ETTİ, ÖĞRENCİLERİN DESTEKLEDİĞİ LİSTE KAZANDI

Sırbistan’da yaklaşık iki yıldır devam eden öğrenci protestolarının ardından düzenlenen erken genel seçimlerde, öğrencilerin desteklediği liste tarihi bir zafer kazandı. Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic, seçimleri kaybettiklerini kabul ederek, “Bu seçimleri kaybettiğimiz açık, Öğrenci Listesi kazandı” dedi.
Sırbistan’da yaklaşık iki yıldır devam eden öğrenci protestolarının ardından düzenlenen erken genel seçimlerde, öğrencilerin desteklediği liste tarihi bir zafer kazandı. Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic, seçimleri kaybettiklerini kabul ederek, “Bu seçimleri kaybettiğimiz açık, Öğrenci Listesi kazandı” dedi. İlk sonuçlara göre Öğrenci Listesi’nin 250 sandalyeli parlamentoda 135 ila 140 milletvekilliği kazanması beklenirken, Vucic’in Sırp İlerleme Partisi’nin (SNS) 105 sandalyede kalacağı öngörülüyor.
Sırbistan’da 25 Ekim’de düzenlenen erken genel seçimleri, yaklaşık iki yıldır hükümet karşıtı protestolara öncülük eden öğrencilerin desteklediği Öğrenci Listesi kazandı. Sırbistan’da 2014 yılından bu yana başbakanlık ve cumhurbaşkanlığı görevleriyle ülke siyasetinde belirleyici rol oynayan Aleksandar Vucic’in partisinin seçimleri kaybetmesi, ülkede yeni bir siyasi dönemin başlangıcı olarak değerlendirildi.
Vucic, seçimlerin ardından yaptığı açıklamada, “Bu seçimleri kaybettiğimiz açık, Öğrenci Listesi kazandı” ifadelerini kullandı. İlk sonuçlara göre Öğrenci Listesi’nin 250 sandalyeli parlamentoda 135 ila 140, Sırp İlerleme Partisi’nin (SNS) ise 105 sandalye kazanacağını belirtti.
BELGRAD’DA ON BİNLERCE KİŞİ ZAFERİ KUTLADI
Vucic’in seçim yenilgisini kabul etmesinin ardından başkent Belgrad’da on binlerce kişi sokaklara çıktı. Kentin ana caddelerinde toplanan göstericiler, araçların kornaları ve müzikler eşliğinde seçim sonucunu kutladı. Öğrenciler, “Zafer” ve “İşi bitti” sloganları attı. Öğrenciler adına açıklama yapan Belgrad Üniversitesi Öğretim Üyesi Radomir Sajcic, “Sevgili Sırbistan, bu gece halkın sesi duyuluyor. Bu gece zaferi kutluyoruz, yarın geleceği inşa edeceğiz” dedi.
Seçimlere katılım oranının yaklaşık yüzde 70’e ulaşarak Yugoslavya’nın 1992’de dağılmasından bu yana en yüksek seviyeye çıktığı bildirildi. Ülke genelindeki sandık merkezlerinde uzun kuyruklar oluşurken, Vucic’in de Belgrad’da oy kullanmak için yaklaşık iki saat beklediği belirtildi.
PROTESTOLAR 16 KİŞİNİN ÖLÜMÜYLE BAŞLAMIŞTI
Sırbistan’daki öğrenci protestoları, Kasım 2024’te Novi Sad kentindeki tren istasyonunun beton sundurmasının çökmesi sonucu 16 kişinin hayatını kaybetmesinin ardından başlamıştı. Faciada kamu görevlilerinin ihmali ve yolsuzluk bulunduğunu savunan öğrencilerin başlattığı eylemler, kısa sürede ülke geneline yayılarak son yılların en büyük hükümet karşıtı protesto hareketine dönüştü.
Göstericiler, hükümeti yolsuzluk, otoriterleşme ve demokratik kurumlara müdahaleyle suçlayarak Vucic’in görevden ayrılmasını talep etti. Artan toplumsal baskı üzerine Vucic, eylül ayında erken seçim kararı aldı. Vucic ve partisi ise protestolar boyunca kendilerine yöneltilen yolsuzluk, baskı ve muhaliflerin takip edildiği yönündeki suçlamaları reddetti. Vucic, öğrenci hareketinin Hırvatistan ve Karadağ’daki yabancı unsurlar tarafından finanse edildiğini öne sürerken öğrenciler bu iddiaları kabul etmedi.
ÖĞRENCİ LİSTESİNİN BAŞINDA KARDİYOLOG ILIJA SRDANOVIC BULUNUYOR
Seçimlerden zaferle çıkan Öğrenci Listesi’nde üniversite öğretim üyeleri, oyuncular, çiftçiler ve farklı meslek gruplarından 250 aday bulunuyor. Listenin başında kardiyolog Ilija Srdanovic yer alıyor. Öğrenci hareketinin temel vaatleri arasında yolsuzlukla mücadele, hukukun üstünlüğünün yeniden tesis edilmesi ve eğitim sisteminin iyileştirilmesi bulunuyor.
Ancak seçim zaferinin ardından kurulacak hükümetin başına kimin geçeceği ve kritik bakanlık görevlerini kimlerin üstleneceği henüz netleşmedi. Siyasi analistler, yeni yönetimin özellikle emniyet, güvenlik kurumları ve bakanlıklarda Vucic döneminde görev yapan bazı üst düzey isimleri değiştirebileceğini değerlendiriyor.
YENİ YÖNETİMİN DIŞ POLİTİKASI BELİRSİZLİĞİNİ KORUYOR
Öğrenci hareketinin iç politikadaki reform hedeflerine karşın, dış politikada nasıl bir yol izleyeceği henüz açıklığa kavuşmadı. Yeni yönetimin, Sırbistan’ın en büyük ticaret ortağı Avrupa Birliği (AB), geleneksel müttefiki ve başlıca doğal gaz tedarikçisi Rusya ile ülkedeki önemli yatırımcılardan Çin arasında nasıl bir denge kuracağı merak konusu.
AVRUPALI LİDERLERDEN ÖĞRENCİ LİSTESİ’NE TEBRİK
Seçim sonuçlarının ardından Avrupa Birliği (AB) yetkilileri, Öğrenci Listesi’ni tebrik etti. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Sırbistan’ın Avrupa Birliği’ne üyelik sürecini ilerletmek için yeni yönetimle çalışmaya hazır olduklarını bildirdi.
AB’nin Genişlemeden Sorumlu Komiseri Marta Kos da Öğrenci Listesi’nin seçim zaferini kutladı. Macaristan Başbakanı Peter Magyar ise öğrenci hareketine ülkesinin desteğini iletti.
Öte yandan Vucic, seçim yenilgisine rağmen partisinin siyasi varlığını sürdüreceğini belirterek, “Bazı iş insanları, bazı kişiler bizi terk edecek ancak yapımız sağlam. Çok birlik içindeyiz, çok güçlüyüz. Muhalefette olmaya alışkınız” dedi.
Öğrenci Listesi’nden milletvekili adayı olan eski Sırbistan Merkez Bankası Başkanı Dejan Soskic de seçim sürecindeki tutumlarından dolayı seçmenlere teşekkür ederek, halka barış ve düzenin korunması çağrısında bulundu.
RUSYA, SEÇİM ÖNCESİNDE SIRBİSTAN’DAKİ GELİŞMELERİ YAKINDAN İZLEDİĞİNİ AÇIKLAMIŞTI
Sırbistan’daki seçim sonuçlarına ilişkin Rusya yönetiminden henüz resmi bir açıklama gelmezken; Kremlin, seçim öncesinde ülkedeki siyasi gelişmeleri yakından takip ettiğini duyurmuştu. Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, 29 Eylül’de yaptığı açıklamada, Sırbistan’daki seçim sürecini dikkatle izlediklerini belirterek, Belgrad yönetimiyle her alanda yakın iş birliğini sürdürmeye hazır olduklarını ifade etmişti.
Aleksandar Vucic yönetimi döneminde Rusya ile yakın ilişkilerini sürdüren Sırbistan, Avrupa Birliği’ne üyelik hedefi bulunmasına rağmen Moskova’ya yönelik Batı yaptırımlarına katılmamıştı.
TÜRKİYE-SIRBİSTAN İLİŞKİLERİ ERDOĞAN VE VUCIC DÖNEMİNDE GELİŞTİ
Türkiye ile Sırbistan arasındaki siyasi ve ekonomik ilişkiler, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Aleksandar Vucic’in görev yaptığı dönemde önemli ölçüde gelişti. İki ülke arasında 2017 yılında kurulan Yüksek Düzeyli İşbirliği Konseyi kapsamında bugüne kadar dört toplantı gerçekleştirildi. Erdoğan’ın Ekim 2024’te Belgrad’a gerçekleştirdiği ziyaret sırasında düzenlenen dördüncü toplantıda, iki ülke arasında 11 anlaşma imzalandı.
Erdoğan ile Vucic son olarak 12 Şubat’ta Ankara’da bir araya geldi. Görüşmede Balkanlar’daki gelişmeler, bölgesel istikrar, savunma sanayii, ticaret, yatırım ve ulaştırma alanlarındaki iş birliği ele alındı. İki lider, görüşmenin ardından yayımlanan ortak bildiride, savunma sanayii alanındaki iş birliğinin geliştirilmesi ve Balkanlar’da barış ile istikrarın korunmasına yönelik ortak çalışmaların sürdürülmesi konusunda mutabık kaldı.
Türkiye ile Sırbistan arasındaki ticaret hacmi 2025 yılında yaklaşık 3,5 milyar dolara ulaşırken, iki ülke orta vadede bu rakamı 5 milyar dolara çıkarmayı hedefledi. Türk şirketlerinin Sırbistan’daki yatırımları da son yıllarda artış gösterdi.